Gọvanọ Caleb Mutfwang nke Steeti Plateau kpọrọ ndị okike ka ha nwee mmekọrịta ma jiri nyiwe ọhụrụ mee ka ha mụta nka niile dị n’ọhịa ihe nkiri site na mmepụta ruo na mgbasa ozi.
READ ALSO: Nigerian Government hosts national food festival in Lagos
O kwupụtara nke a na Annual Film Lecture nke Nigerian Film Corporation (NFC), ndị haziri Zuma International Film Festival (ZUFF), nke mere na Wednesdee na Abuja. Isiokwu mmemme ahụ bụ, “Site na Usoro Iwu ruo Ike: Ọdịnihu Ncheta Sinima Afrịka.”
Na-anọchite anya ya, Kọmịshọnna Tourism, Culture na Hospitality, Cornelius Doeyok, Gọvanọ Mutfwang kwuru na ndị itinye ego na ụlọ ọrụ nzuzo kwesịrị “imeghe anya” maka ohere dị na akụ na ụba okike.
Dịka ọ siri kwuo, “Ihe nkiri abụghịzi egwuregwu ntụrụndụ; ọ bụ azụmahịa nwere mmetụta zuru ụwa ọnụ, ohere azụmahịa na uru omenala. Ọ bụrụ na ị bụ onye n’ụlọ akwụkwọ ma ọ bụ ndị na-eme ọzụzụ, hazie mmemme gị ka ọ dabara na mkpa nke ọhịa ihe nkiri, nka teknụzụ, ịkọ akụkọ, mgbasa ozi na ụdị azụmahịa.
“Ọ bụrụ na ị bụ onye Plateau State ma ọ bụ mpaghara ọ bụla, were ohere gị. Jiri omenala pụrụ iche, gburugburu na akụkọ ihe mere eme gị mepụta ebe ihe nkiri ma mee mmekọrịta na ndị egwuregwu mba niile.
“Achọrọ m ka ndị nọ n’oge a hụ ihe nkiri ọ bụghị naanị dịka ntụrụndụ, kamakwa dịka ụlọ ọrụ, ihe owuwu na akụ mba. Ka anyị were onwe anyị bụrụ ndị a na-atụle, ka onye ọrụ ọ bụla kpọrọ ọrụ ya, na ike dị n’ịrụkọ ọrụ ọnụ.”
Gọvanọ kwukwara na oge eruola ka onye ọ bụla jikọta usoro iwu na mmekọrịta na omume site n’ịlaghachi na ụlọ mmepụta, ụlọ akwụkwọ, ọfịs na klaasị ma jụọ, ‘gịnị ka anyị ga-eme taa iji gbanwee site na usoro iwu ruo na ike.’
Na-ekwu maka ọdịnihu, Gọvanọ kpọrọ ndị okike ka ha chee Nigeria na Afrịka nwere ebe ihe nkiri na-eto n’ụzọ niile, ebe ndị na-emepụta ihe nkiri si Plateau na-akọ akụkọ nke na-adọta mmasị n’ime na n’ụwa niile, na ndị ntorobịa Naịjiria na-enweta ohere n’ime ndị otu teknụzụ, post-production, animation na ụda.
“Chee ebe ihe nkiri Naịjiria na-achị ahịa Afrịka na-eguzo n’ụwa niile; ebe ụgwọ ụtụ isi, ụlọ mmepụta, ngwa ọrụ ọgbara ọhụrụ, nyiwe mgbasa ozi, ọrụ ntanetị na njem nleta jikọtara n’otu usoro okike dị ndụ.
“Chee Plateau State dị ka ebe ihe nkiri, ebe mara mma maka ịse ihe nkiri, ụlọ mmepụta ihe zuru oke, ụlọ akwụkwọ ọzụzụ na-akwado talentị obodo, mmemme ihe nkiri kwa afọ na-adọta mmasị mba na mba ụwa, na ịkọ akụkọ pụrụ iche sitere n’omenala dị iche iche nke mpaghara Middle Belt.”
“Chee ụlọ ọrụ ihe nkiri nke na-enye nnukwu ego na GDP Steeti, na-emepụta ọrụ, na-eto obodo. Nke a bụ echiche m na-ewetara taa: ụlọ ọrụ ihe nkiri nke a na-akwado site na usoro iwu, mana nke mmekọrịta na-eme ka ọ gbaa ume, dabeere na omume bara uru ma dịrị n’ụwa niile.
“Ụlọ ọrụ ihe nkiri nke na-akọ akụkọ anyị, na-echekwa njirimara anyị, na-akwalite akụ na ụba anyị, na-egosi akara anyị n’ụwa niile. Ana m akpọ gị ka ị kwere na ọdịnihu a ma tinye uche gị, oge gị na akụ gị iji mee ka ọ bụrụ eziokwu,” ka o kwuru.
Gọvanọ kọwara na nnọchite nke ndị isi dị mkpa gosiri mkpa ịkọ akụkọ na mmetụta ihe nkiri n’ọhịa okike. Ọ kọwara na Nollywood mepụtara ihe nkiri ruru 2,500 na 2020 ma na-eto, na-enye ihe dị ka US$1.4 ijeri (₦1.97 tiriliọn) na GDP Naịjiria n’afọ ndị na-adịbeghị anya.
Ọ tụrụ aro na mgbe usoro iwu dị mkpa, ọ bụghị ihe zuru ezu; ihe dị mkpa bụ ike na ngwa ngwa iji mee ka usoro iwu rụọ ọrụ ma gbanwee ya n’ụzọ nke na-eme mgbanwe n’eziokwu.
“Anyị ga-ewu ụlọ ọrụ, mmekọrịta, ego, mgbasa ozi na ikike ka ihe nkiri ghara ịbụ naanị okwu, kamakwa ka a mee ya, kpalie ya, gbochie ya, kwalite ya ma zipụ ya dị ka ngwaahịa nke na-emepụta ọrụ, na-abawanye akụ na ụba ma belata ụkọ,” ka ọ kwuru.
“Usoro iwu aghaghị ịgbanwee ruo na Ike; ọ bụghị naanị ide usoro iwu ihe nkiri, ikwado iwu ma ọ bụ ịchịkọta mkparịta ụka gbasara ihe nkiri. Ihe dị mkpa bụ ime ka usoro iwu ndị ahụ bụrụ usoro ọrụ nke na-enye ndị ọrụ ohere, kpalie itinye ego, kwado ọhịa okike ma nye uru omenala, akụ na ụba na ọha mmadụ.”
Ọ kọwara ekele ya na NFC na ndị mmekọ ya maka inye ya nyiwe a, mgbe ụlọ ọrụ omenala na okike Afrịka nọ n’ọdịnihu mgbanwe, na ọnọdụ Plateau State n’usoro a bara uru.
Dr. Ali Nuhu, Onye Isi Njikwa/CEO NFC kwuru na Annual Film Lecture bụ usoro iji dozie nsogbu, nye ihe ọhụrụ, chọpụta ohere ma mee ka ohere pụta.
Nuhu kọwara na mmemme ahụ na-achọ ịnweta nkwenye ndị isi maka uto nke akụ na ụba okike Naịjiria. Ọ kọwara na ebe ewebatara ya na 2006, usoro Annual Film Lecture etinyela uche na idozi nsogbu ụlọ ọrụ na inye ihe ngwọta bara uru iji meziwanye ọhịa okike na ihe nkiri. Ọ gbakwụnyere na mmemme nke afọ a na-enye ohere ọzọ iji dozie nsogbu ndị na-emetụta mmepe ụlọ ọrụ ahụ.
“Mmepe usoro iwu mba, nke bụ akara nke mmemme gara aga; site na nkwado siri ike na ịghọ nke mba ndị dị n’ógbè dị ala bụkwaghị ihe siri ike. Site n’inwe ọmarịcha ohere ịnụ banyere akụkọ ihe mere eme nke usoro iwu na ike, tinyere eziokwu dị adị na-apụta nke na-emetụta mmetụta sinima. Anyị ga-enwe ike ịnagide na imeri ihe isi ike nke imepụta na ime ka usoro iwu rụọ ọrụ n’ụlọ ọrụ ihe nkiri kachasị ike n’Afrịka – Naịjiria. Site na mkpa ịgbanwe echiche site na usoro iwu ruo ike, ihe ngwọta ma ọ bụ ụzọ aghụghọ adịghịkwa mgbagwoju anya,” ka ọ kwuru.
Ọ tụrụ aro ka ha na-aga n’ihu ịkwalite ma kwado ikike mbupụ na ike dị nro nke ihe nkiri Naịjiria dị ka mba.
“Mmepe nke ụlọ ọrụ okike na ihe nkiri, ụlọ mmepụta, inye ụgwọ dị nro, na mbido ụdị ego okike jikọrọ ọnụ na ihe ọhụrụ nke dabere na usoro iwu bara uru, bụ atụmatụ dị mkpa maka uto na mmepe okike.”
NAN/Oluchi
